06 Mayıs 2024, Pazartesi
Bilal YILDIZ
Bilal YILDIZ [email protected]
  • Sayın Bilal Yıldız be, Cumhuriyet tarihin de böyle bir yağma görülmedi.Bir kısmını gündeme getirdiğiniz için yüreğinize sağlık varolasınız.Bu arada emekli ettikleri ve kendi adamları olan kişileri Anadolu Jet gibi thy nin başka iştiraklerinden de istihdam etmeye başladılar.Yandaş hem emekli maaşı alıyor,hemde işe başladığı şirketten yüksek maaş alıyor.Umarım İlginizi çeker!...
  • 
Süfrende yoxsula yerin yoxdursa
Bir ay ac qalmağın ne menası var? #211
  • Yalandan and içib alver edenler
Arvaddan xebersiz eyri gedenler
Haqsızdan pul alıb haqlı edenler
O Hecc’e getmeyin ne manası var? #
  • Terezin çekide eyri çekirse
Dilin zeher kimi qelb incidirse
Elin rüşvet alıb-rüşvet verirse
Qıldığın namazın ne menası var? #211
  • Haram pullarıyla villa tikenler
Yetimin haqqını bölüb yeyenler
Şer atıb birini bedbext edenler
Ölende Yasin’in ne menası var ? #211
  • Namaz da oruc da asandı qardaş
Vicdanlı olmaqsa çetindi qardaş
Esil insan olmaq lazımdı qardaş
Emelsiz Quran’ın ne menası var?
  • Kripto fetöcü TVye çıkıyormuşun. Yarın meşhur olacaksın. Haftayada tüm ülkeye rüsva olacaksın. Hadi selametle.
  • Bilal Bey 211 kişi çıkarıldığında Şımarık Yahya Üstün yaptığı basın açıklaması ile bunların içinde örgüte müzahir insanlar var demişti ancak mahkemenin 211 in içinde kaç kişi var ve hakkında hangi adli işlem yapıldı sorusuna ise THY ,bunlar ağır ekonomik kriz altında idari sebeble çıkarıldı 211 arasın böyle kişiler cevabı beni çokta şaşırtmadı.Şaşırdığım en önemli nokta bu cevabın bile yalan olmasıydı; bizi algıyla idari sebeble 211 i atarken THY yabancı kaptan alımı için ilana çıkmış olmasıydı.
  • Dün 100 civarı ve bugün de bir o kadar personel işten atıldı veya zorla emekli edildi diye sitede haberler oldu,konu hakkında detaylı bilgisi olan var mı? Bu rakamlar doğru mu? Hangi bölümlerden personel çıkarılmış? Sendika'dan haber var mı? Çok daha fazla sayıda personel çıkarıldı çoğu da uçuştan deniliyor ama her kafadan bir ses çıktığı için ne kadar doğru bilinmez...
  • Dün 100 civarı ve bugün de bir o kadar personel işten atıldı veya zorla emekli edildi diye sitede haberler oldu,konu hakkında detaylı bilgisi olan var mı? Bu rakamlar doğru mu? Hangi bölümlerden personel çıkarılmış? Sendika'dan haber var mı? Çok daha fazla sayıda personel çıkarıldı çoğu da uçuştan deniliyor ama her kafadan bir ses çıktığı için ne kadar doğru bilinmez...

BİNLERCE BANKAMATİK PERSONELİ THY'DE İŞE Mİ ALINDI?

THY’nin istismar edilen imkanları, iki haftadır yazdığımız üst yönetim maaşlarından ve huzur haklarından ibaret değil elbette. Siyasi iktidarın emir ve direktifleri doğrultusunda yıllardır sürdürülen ve zaman zaman kamuoyunun tepkisine yol açan adam kayırmacılık eksenli siyasi kadrolaşma bunlardan çok daha büyük ve önemli bir sorun.

Sizlere bu yazımda, THY’nin son 20 -21 yılında maksatlı ve planlı olarak gerçekleştirilen kadro kıyımı ile buna paralel olarak yapılan toplu/münferit adam kayırma (torpil) eksenli kadrolaşma uygulamalarından bahsedeceğim. Ancak, son dönemlerde (özellikle geçtiğimiz yıl) dikkatimizi çeken bazı toplu işe alımlar oldu.  Esas olarak, yazımızın konusu bu.

Bilindiği üzere THY tek bir şirket değil. Bir şirketler grubu olduğu için değerlendirmemizde sadece THY’yi değil, bütün şirketleri hesaba katmak gerekiyor. Çünkü, ayrı şirketler marifetiyle görülen teknik, yer işletme, kargo, ikram, akaryakıt başta olmak özere bütün hizmetler ana faaliyet konusunun ayrılmaz parçalarını oluşturuyor ve esas itibarıyla bu şirketlerin tamamı, THY üst yönetiminin sevk ve kontrolünde faaliyet yürütüyor.

THY şirketler grubunda, geçen yıl çalışan personel sayılarını THY Yıllık Raporlarından derleyip, yıl içinde dikkat çeken artış oranını tespit ettim. Mevcut verilere göre 2023 yılı başında 65.364 olan toplam personel sayısı yıl sonunda 83.802 olmuş. Bir yılda toplam, 18.438 adet personel artışı olduğunu görüyoruz. (İlk çeyrek 2024 raporu hala yayınlanmadığı için güncel durumu bilmiyoruz.)

Oransal olarak ifade edersek, yüzde 28’i aşan bir artış söz konusu. Toplam personel sayısında sadece 1 yılda oluşan bu artış oranı, her halükârda şirketin 2023 yılı yolcu ve kargo gelirleri ile filo büyüklüğünde meydana gelen artışın 2 katından bile fazla. Yani personel sayısında oluşan fazlalık şirketin 2023 yılındaki büyümesiyle orantılı değil. Aşağıdaki tabloda, en fazla personel alınan THY ve 7 yan şirketin sayılarını inceleyebilirsiniz.

THY AO VE BAZI İŞTİRAKLERİNİN  2021- 2023 YILLARI ARASINDAKİ HIZLI PERSONEL ARTIŞI

ŞİRKET ADI

THY Hissesi

2021/12

2022/12

2023/12

2022/2023 ARTIŞ SAYISI

THY AO

49,%

27532

29520

33138

3618

THY Destek Hizmetleri

100%

0

0

8506

8506

THY Özel Güvenlik

100%

0

0

1469

1.469

THY Teknik AŞ

100%

8797

9318

10522

1204

TGS Yer Hizmetleri AŞ

50%

13535

15622

17209

1587

THY Teknoloji ve Bilişim AŞ

100%

912

1127

1454

327

THY DO&CO İkram Hizmetleri AŞ

50%

3676

4697

5448

751

Güneş Ekspres Havacılık AŞ (Sun Express)

50%

3372

3352

3805

453

Kaynak: https://investor.turkishairlines.com/tr/mali-ve-operasyonel-veriler/faaliyet-raporlari                                          Not: THY ve sadece personel sayısı en çok artan 7 şirket tabloya dahil edilmiştir.  

 

 

 

THY’nin 2023 Aralık ayı itibarıyla, konsolide personel sayısını (83.802) uçak sayısına (440) böldüğümüzde, uçak başına düşen personel sayısını ise 190,5 olarak tespit ediyoruz.

Uçak başına düşen personel sayısını hesaplarken, sadece ana şirket THY’nin (33.138)   personel sayısının esas alınması gerektiğini iddia edebilirler. Ancak, bu çok yanlış bir bakış açısı olur. Çünkü, genel yönetimin yanı sıra uçuş işletme, yer işletme, teknik, kargo, akaryakıt ikram vb. hizmetler şirket faaliyetinin esaslı unsurlarını oluşturmaktadır. Bu hizmetleri gören şirketlerin her birinde THY payı en az yüzde 50 olup; neredeyse THY dışındaki şirketlere hizmet vermiyorlar.

Merak edenler olabilir. Pegasus’un ortalamasını da hesapladım. Toplam personel sayısı: 7.770, Uçak sayısı: 109; Uçak başına düşen personel sayısı:71. Pegasus’ un da yan şirketleri var. Üç şirketinden biri tasfiye halinde, biri yüzde 35 hissesini satın aldığı Hitit bilgisayar, sonuncusu da uçuş eğitim hizmetleri ile ilgili bir şirket. Eskiden İzAir vardı. Onu da kendisine kattı zaten.

Bazı yabancı havayolu şirketlerini de uçak başına düşen personel sayısı açısından inceledim. Yer darlığından detay veremiyorum. Pegasus gibi ortalamanın altında olanlar da var. Bazılarında ise bu oran ortalamanın biraz üzerinde çıkmakla birlikte, en fazla 120, 130’u buluyor.

Hangi kıyaslamayı esas alırsak alalım, THY’nin yukarıda tespit edilen oranları çok yüksek. Çünkü, herhangi bir küresel havayolu şirketinin sahip olduğu filodaki uçak tipleri ve uçuş ağı da önemli değişkenler olmakla birlikte, hava yolu endüstrisinde toplam personel sayısının uçak başına düşen ortalamasının 90-100 civarında olması makul sayılıyor.

Bu durumda orta ve uzun vadede THY’yi sıkıntıya sokması kuvvetle muhtemel olan bu kadro genişlemesine neden gerek görüldüğünü sorgulamamız gerekiyor.

Ana şirket THY AO ve alt şirketlerinin personel sayılarındaki anormal artışları yukarıda sunduğumuz tablodan kontrol ettiğimizde, ilk bakışta: geçen yıl kurulan şirketlerden Destek AŞ ve THY Özel güvenlik şirketine yaklaşık olarak 10.000 personel alınmış olduğunu görüyoruz. Keza, geçtiğimiz yıl THY’nin personel sayısındaki artışın 3.618 adet, TGS de 1.587 adet, Teknik AŞ de 1.204 adet olduğunu görüyoruz.

Yıl içinde işten çıkarılanları da hesaba katarsak, geçen yıl işe alınan personel sayısı muhtemelen bu rakamlardan daha fazladır. Zira alıntılanan rakamlar yıl başı-sonu personel sayısındaki farkı ifade ediyor. Sonuç olarak, THY ve yan şirketlerinde 2023 yılında işe alınmış yaklaşık 20.000 personel olduğunu söylemek mümkün. Bu rakam, önceki yıl 6.000 seviyelerindeymiş.

Diğer yandan, kamuoyunda bir süredir dile getirilen bazı duyumlar var. Bunlardan en dikkat çekeni, İstanbul Büyük Şehir Belediyesi’nde 2019 seçimleri öncesinde apar topar işe alınıp; seçimler sonrasında doğal olarak işlerine son verilen “binlerce bankamatik personeli” ile ilgili.

İddia o ki; bunların bir kısmı geçen yılki seçimler öncesinde ve sonrasında THY de işe alınmış. Elbette tek tek personel isimlerini bilmeden araştırmadan, bu iddia doğrudur-yanlıştır diyemeyiz.

Ancak, Destek AŞ nin geçen yıl apar topar kurulmasını ve sadece geçen yıl birkaç ayda bu şirkete yaklaşık 8.500 personel alınmasını şüpheyle karşıladığımı ifade etmek isterim. Aslında Güvenlik AŞ’yi de bu kapsamda değerlendiriyorum ama yazıyı uzatmamak için sadece Destek AŞ’deki anormalliği açıklayayım.

Yıllık Faaliyet Raporunda (2023) THY ve iştiraklerinin ana faaliyet alanı dışında kalan temizlik, güvenlik, tesis yönetimi, mali işler, uçuş ve yer hizmetleri, operasyonel ve organizasyonel işler ve süreçlerini de içeren her türlü destek hizmetleri ihtiyaçlarının yürütülmesi amacıyla %100 Türk Hava Yolları iştiraki olarak Destek AŞ’nin, 6 Mart 2023 yılında kurulmuş olduğu yazıyor.

Ben şirketin kuruluş haberini ilk okuduğumda, THY’nin yandaş taşeron şirketlerden aldığı bu hizmetleri tek bir şirket bünyesinde, THY çatısı altında topladığını ve fiilen bu işi yapan personelin de yeni şirkete transfer edilmiş olduklarını düşünmüştüm. Ancak, “bizi yeni şirkete almadılar” diye veryansın eden yorumlar da okudum. Velev ki; hepsini almış olsunlar. Bu rakamın 10.000’e yaklaşması mümkün değil. Kaldı ki; bu şirketler sadece THY ye hizmet vermiyorlardı ve Destek AŞ kurulunca kendi faaliyetlerine de son vermediler.

Şüpheyle karşıladığım asıl husus ise şudur: Ben şahsen THY’nin, 2023 yılına gelindiğinde böyle bir şirket kurmasını, önceki pratiklerine bakarak son derece mantıksız, hatta anlamsız buluyorum ve şu soruyu sormaktan da kendimi alamıyorum.

Sen 20 yıl boyunca şirketin ana faaliyet konusu olarak değerlendirmediğin bütün işleri/hizmetleri yandaş şirketlere taşere etmişsin. Sonra nasıl bir ihtiyaç hasıl olmuşsa, bu şirketlerin hepsine yol verip; sil baştan yeni bir şirket kurup, bu işleri tekrar THY çatısı altında kurduğun bir şirket vasıtasıyla yapmaya başlıyorsun! Neden?

Koskoca THY, her işi bitirdi de yıllardır taşeronlara yaptırdığı işi bizzat   kendisi mi yapmaya başladı? Bu işten kar edeceğinizden ya da ana şirketin bu hizmetler için katlanmak zorunda olduğu maliyetleri azaltacağınızdan emin misiniz?

Sonuç olarak, THY yöneticilerinin bu konuda kamuoyunda beliren şüpheleri ve soruları, somut verilerle açıklaması gerekiyor.

Diğer yandan, yazının başında vurguladığım üzere siyasi iktidarın emir ve direktifleri doğrultusunda yıllardır sürdürülen ve kamuoyunun da zaman zaman tepkisine yol açan adam kayırmacılık eksenli siyasi kadrolaşma sadece geçen yılki uygulamalarla açıklanamayacak kadar köklü ve detaylı bir konu, aslında. Sadece bu konuya münhasır bir yazı yazmayı da planlıyorum. Ancak, bu konudaki tespit, gözlem ve değerlendirmelerime dayanan görüşümü de bu vesileyle kısaca arz etmek istiyorum.

İktidara geldiği 2002 yılından günümüze, bütün kamu kurum ve kuruluşları ile kamu-özel ortaklı şirketlerde görülmemiş bir nepotizm uygulayan mevcut iktidarın yozlaşmış siyaset ve yönetim anlayışının ülkede yol açtığı hamaset ve ötekileştirme kültüründen, elbette THY’de nasibini almış ve maalesef şirket, son 20-21 yılda görülmemiş bir kadro kıyımına uğratılmıştır.

Uzmanlık ve liyakat gerektiren sivil havacılık alanında faaliyet gösteren THY’de, 2003 öncesi girişli nitelikli ve tecrübeli personelin neredeyse tamamı (bazı pilot ve teknisyenler hariç) sırf eski hükümetler döneminde işe girmiş oldukları için, verimsizlik, işletmesel gereklilik vb. mesnetsiz gerekçelerle, genç ve en verimli yaşlarında işten atılmıştır.

Diğer yandan, milyonlarca vatandaşın asgari ücretle geçinmeye çalıştığı ülke koşullarında, yönetici ve yurtdışı personel maaşlarının aşırı yüksekliği ve diğer sosyal imkanlar (ücretsiz uçuş hakları gibi) eş, dost, akraba yandaşların, THY ve iştiraklerindeki kadrolara, hücum etmesine yol açmış; bu süreçte görevlendirilen basiretsiz ve biatcı THY yöneticileri de bu talebin önünde durmayarak/duramayarak THY kadrolarını bu liyakatsiz kişilere peşkeş çekmiştir.

Hiç temenni etmem, moralinizi de bozmak istemem. Ancak, yukarıda arz edilen yapısal bozulmaya yol açan, stratejik öngörüden yoksun basiretsiz THY yöneticilerinin hesapsız ve plansız büyüme heveslerinin de eninde sonunda duvara toslamasından; konjonktürün rüzgarıyla havalananların, ters rüzgârı yiyince inişe geçmelerinden korkarım.

Sonuna gelmişken dikkatimi çeken bir hususu daha sizinle paylaşıp, yazıyı bitireyim. Tespit edebildiğimiz ve anladığımız kadarıyla THY yöneticileri bu AŞ. kurma işini çok sevmişler. Çünkü THY çatısı altındaki şirketlerin sayısı 2024 yılında, 23 adete ulaşmış. THY Spor Derneğini bile AŞ. yapıp; başına bir Genel Müdür, birkaç tane de yönetim kurulu üyesi atamışlar. Anlaşılan o ki; bu AŞ kurma işinde çok para var.

BİNLERCE BANKAMATİK PERSONELİ THY'DE İŞE Mİ ALINDI?

Yorumlar Tüm Yorumlar (54)

Yolcu ~ 1 ay önce
Sayın Bilal Yıldız be, Cumhuriyet tarihin de böyle bir yağma görülmedi.Bir kısmını gündeme getirdiğiniz için yüreğinize sağlık varolasınız.Bu arada emekli ettikleri ve kendi adamları olan kişileri Anadolu Jet gibi thy nin başka iştiraklerinden de istihdam etmeye başladılar.Yandaş hem emekli maaşı alıyor,hemde işe başladığı şirketten yüksek maaş alıyor.Umarım İlginizi çeker!...

Yanıtla

Kalan karakter 1000
E.Bekir Akgül Efndi! ~ 1 ay önce

Süfrende yoxsula yerin yoxdursa
Bir ay ac qalmağın ne menası var? #211

Yanıtla

Kalan karakter 1000
Erhan Gök Cpt ~ 1 ay önce
Yalandan and içib alver edenler
Arvaddan xebersiz eyri gedenler
Haqsızdan pul alıb haqlı edenler
O Hecc’e getmeyin ne manası var? #

Yanıtla

Kalan karakter 1000
Bol-at Efendi ~ 1 ay önce
Terezin çekide eyri çekirse
Dilin zeher kimi qelb incidirse
Elin rüşvet alıb-rüşvet verirse
Qıldığın namazın ne menası var? #211

Yanıtla

Kalan karakter 1000
Yahya Üstün Efendi! ~ 1 ay önce
Haram pullarıyla villa tikenler
Yetimin haqqını bölüb yeyenler
Şer atıb birini bedbext edenler
Ölende Yasin’in ne menası var ? #211

Yanıtla

Kalan karakter 1000
A.Çay Efendi! ~ 1 ay önce
Namaz da oruc da asandı qardaş
Vicdanlı olmaqsa çetindi qardaş
Esil insan olmaq lazımdı qardaş
Emelsiz Quran’ın ne menası var?

Yanıtla

Kalan karakter 1000
Abdülhamid Han ~ 1 ay önce
Kripto fetöcü TVye çıkıyormuşun. Yarın meşhur olacaksın. Haftayada tüm ülkeye rüsva olacaksın. Hadi selametle.

Yanıtla

Kalan karakter 1000
Old İnspector ~ 1 ay önce
Ömrü hayatımda çok iftira duydum, yalan duydum, salak ve hain de gördüm ama senin kadarina rastlamadim,bir adamın Bilal e fetocu demesi için bu saydiklarimin hepsine haiz olması şart.Sana tek diyeceğim Allah seni ıslah etsin han.
Deniz kaptan ~ 1 ay önce
Fatih üniversitesi hocası, şakirtler yetiştiren patronun Bay Bolat mı görevlendirdi seni. Hadi ordan
Abdülhamit Han’a Cvb ~ 1 ay önce
Bilal Bey hakkınızı helal edin yanlışlıkla like verdim, bu turola verilecek en iyi cevap. Terezin çekide eyri çekirse
Dilin zeher kimi qelb incidirse
Qıldığın namazın ne menası var? ( tabiki müslümansa )
Selçuk ~ 1 ay önce
Adam tüm pis işlerinizi ortaya döktü.Harika bir bürokrat. Siz anlamazsınız THY nı babanızın çiftliği gibi kullanmışsınız. Hakkımız haram olsun.
Çıktılar ~ 1 ay önce
Bol-at efendinin trolleri iş başında
Abdülhamid Han’a ~ 1 ay önce
Adam diye yazılır Bilal Yıldız diye okunur. Haksızlık karşısında susmayan bir yiğit. Kendi kendine astronomik maaşlar yapan yöneticiler ve bunu savunan akılsızlar. Tilkiye sormuşlar: -Seni tavuk çiftliğine müdür yapalım, ne kadar maaş istersin? Tilki : -Para, pul istemem BEN DAVA ADAMIYIM!!!
Satılmış ~ 1 ay önce
Sen kripto Fetöcü arıyorsan patronun olan Bay Bolat’a bak. FETÖ üniversitesinde kaç sene hocalık, bölüm başkanlığı yaptı. Sohbet abiliği yaptı. 15 Temmuz öncesi kaç kere Amerika’ya Pensilvanya’ya gitti, bunlar bir araştır. Bilal bey vatansever, hakperest bir insan olarak yapılan yanlışları usulsüzlükleri ortaya çıkarmıştır, çıkaracaktır sağolsun. Böyle biri olduğu için zaten teftiş kurulundan gönderdiler
211 ~ 1 ay önce
Bilal Bey 211 kişi çıkarıldığında Şımarık Yahya Üstün yaptığı basın açıklaması ile bunların içinde örgüte müzahir insanlar var demişti ancak mahkemenin 211 in içinde kaç kişi var ve hakkında hangi adli işlem yapıldı sorusuna ise THY ,bunlar ağır ekonomik kriz altında idari sebeble çıkarıldı 211 arasın böyle kişiler cevabı beni çokta şaşırtmadı.Şaşırdığım en önemli nokta bu cevabın bile yalan olmasıydı; bizi algıyla idari sebeble 211 i atarken THY yabancı kaptan alımı için ilana çıkmış olmasıydı.

Yanıtla

Kalan karakter 1000
211 ~ 1 ay önce
211 olayından sonra THY yönetimi nepotizmde tavan yaptı.211 olayına gerekli destek sendika gibi kurumlarınca verilmeyince güç zehirlenmesine giren THY yönetimi yeni algılara,zulümlere yelken açtı.Ancak havacılık basının desteği 211 in azmi ,mahkemelerin adaletli yargılama süreçleri ile dimdik durması.THY yönetimini rahatsız etmektedir. Yapılacak tek şey hukuk çerçevesinde Mücadele ruhunu kaybetmemektir.
211 yazana ~ 1 ay önce
Bahsettiğin şımarık şahıs ve benzerlerine karşı yalan,iftira vb tazminat davası açılabilir mi diye kısıtlı imkanlarla sorduk,ettik net bir sonuç alamadık,imkan olsa alayını dava ederdik,gerçi bir şey olmazdı ama olsun uğraştırırdık hiç değilse fakat olmadı maalesef...
Arkadaşlar ~ 1 ay önce
Dün 100 civarı ve bugün de bir o kadar personel işten atıldı veya zorla emekli edildi diye sitede haberler oldu,konu hakkında detaylı bilgisi olan var mı? Bu rakamlar doğru mu? Hangi bölümlerden personel çıkarılmış? Sendika'dan haber var mı? Çok daha fazla sayıda personel çıkarıldı çoğu da uçuştan deniliyor ama her kafadan bir ses çıktığı için ne kadar doğru bilinmez...

Yanıtla

Kalan karakter 1000
Arkadaşlar ~ 1 ay önce
Dün 100 civarı ve bugün de bir o kadar personel işten atıldı veya zorla emekli edildi diye sitede haberler oldu,konu hakkında detaylı bilgisi olan var mı? Bu rakamlar doğru mu? Hangi bölümlerden personel çıkarılmış? Sendika'dan haber var mı? Çok daha fazla sayıda personel çıkarıldı çoğu da uçuştan deniliyor ama her kafadan bir ses çıktığı için ne kadar doğru bilinmez...

Yanıtla

Kalan karakter 1000

Yorum Gönder

Kalan karakter 1000